Politie heeft in Utrecht historie met agent-provocateurs

nov 12, 2015 by

Politie heeft in Utrecht historie met agent-provocateurs

Mijn eerste les in de duistere kant van de Nederlandse politie was het pausbezoek aan Nederland in 1985. Tijdens het bezoek van de paus aan Utrecht kwam het tot ongeregeldheden tussen de ME en links-radicalen die tegen de paus demonstreerden. Alhoewel de demonstratie-optocht door de stad al was ontbonden kwam het opmerkelijk genoeg toch tot een politieconfrontatie.

Deze ongeregeldheden kregen een staartje toen bekend werd dat deze in niet onbelangrijke mate het werk waren geweest van agent-provocateurs, dat wil zeggen functionarissen van politie en inlichtingendiensten die de boel met opzet laten excaleren door zich voor te doen als demonstrant. In dit geval hadden ‘stille’ politie-agenten (dat wil zeggen politie die niet in politie-uniform rondlopen) zich niet alleen verkleed als punkers, maar ook stenen opgepakt, leuzen geroepen en politiebevelen genegeerd.

In een krantenartikel uit die tijd wees juridisch medewerker Frans Weijzen al op de juridische laakbaarheid van dit soort politie-optredens:

De combinatie van niet-weggaan als de politie dat beveelt, het schreeuwen van leuzen aan het adres van de paus, het oprapen van stenen en instemmend joelen wanneer de mededemonstranten echt gaan gooien, valt naar mijn mening in de categorie strafbare uitlokking. Als aan die vaststelling getwijfeld kan worden, is het optreden in ieder geval initierend in de zin, dat jouw initiatief anderen tot dezelfde of vergelijkbare daden brengt. De politie loopt daarmee een groot risico tuig onder het tuig te worden.

De politie als mede-organisator van escalatie, wellicht zelfs als initiator, heeft zijn wortels deels in de bestrijding van de zware criminaliteit. In 1969 werd in Arnhem de Groep Bijzondere Opdrachten opgericht, een groep van  politie-agenten en rechercheurs die zich in burger rondbewegen in rosse buurten en de grenzen van de wet opzoeken. Zij gebruikten geweld en deden zich voor als criminelen, waardoor er verwarring en paranoia ontstond in het criminele circuit – iedereen kon zomaar een ‘stille’ zijn.

Deze praktijk werd ook ingezet tegen krakers. Krakers waren berucht om hun geweldadige optredens, niet in de laatste plaats tijdens de kroningsrellen in Amsterdam van 1980. Fors geweld bestrijden met fors geweld. De vraag is echter in hoeverre een agent zich mag inleven in zijn rol. En of er andere meer politieke motieven in het spel zijn, zoals het discrediteren van politieke bijeenkomsten door het uitlokken van relletjes, waardoor Jan modaal wegblijft.

Tijdens de laatste Pegida-demonstratie van afgelopen zaterdag werd nog maar weer eens duidelijk dat de GBO nog altijd actief is en optreden als agent-provocateurs. Dat is opmerkelijk want Pegida staat zich er op voor om geweldloos en in overleg met de gemeente en de politie te willen demonstreren. Er waren een vijftal lieden die zich voortdurend bij elkaar ophielden en die vervolgens spontaan een vermeende vechtpartij begonnen om vervolgens af te druipen toen niemand daar aan meedeed. Geen van hen werd opmerkelijk genoeg gearresteerd. Hieronder is een foto-compilatie, met dank aan Pegida Nederland, van de agenten die menen de orde moeten te verstoren in plaats van deze te handhaven:

image1

 

 

1 Comment

  1. Flo

    ik zeg dit al jaren.. velen hebben hier totaal geen weet van.. let op de schoenen en idd of ze in groeps verband meelopen met je demonstratie,.. zodra je zekerheid heb,, omcirklelen en je demonstratie uitgooien, en foto’s maken ! zoals hierboven.. GOUD waard..

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.