Griekenland kiest niet links of rechts, maar nationaal

jan 29, 2015 by

De overwinning van Syriza is ten onrechte weggezet als een linkse overwinning. Ideologisch links heeft namelijk nauwelijks stemmen weggekaapt bij ideologisch rechts. Syriza heeft gewoon de sociaal-democratische PASOK leeggetrokken. De meest verrassende wending na de verkiezingen is de razendsnelle kabinetsvorming met de rechts-populistische Onafhankelijke Grieken. Er is met andere woorden geen sprake van linkse frontvorming, maar juist een streven naar nationale eenheid.

Syriza zocht een coalitiepartner die niet gebonden was aan de akkoorden met Brussel, waarmee de establishment-partijen werden uitgesloten, en een partij die ook het conservatieve deel van de natie kon omarmen. Het meest treffende gebaar van verzoening was wel de aanwezigheid van de Griekse geestelijkheid bij de inauguratie van de ministers, een breuk met de harde seculiere lijn die Syriza eerder karakteriseerde. De partij is vooral bezig om nationaal front te vormen tegen de uitbuiting door de banken en de EU.

Eveneens opmerkelijk was de uitspraak van de Syriza-leider en nieuwe premier Tsipras betreffende Oekraïne. Hij was daarin eigenlijk zeer voorzichtig – de nieuwe regering deelt niet het EU-standpunt, maar is ook niet uitgesproken pro-Russisch. Dat laatste is de beruchte Gouden Dageraad wel en we weten allemaal hoe het met deze partij is afgelopen – arrestaties, financiële controles en intimidaties. Een Grexit uit de Euro wordt in Brussel binnenskamers eigenlijk al als een reëel scenario gezien, maar de omarming van Rusland is een rode lijn, die niet ongestraft kan worden overschreden.

Links Griekenland weet dat een afscheid van de EU en de NAVO er zeker niet in zit. Een weinig gekende geschiedenis is de jarenlange na-oorlogse burgeroorlog in Griekenland die duurde van 1944 tot 1949. Griekenland was vlak na WO II overwegend communistisch, omdat de communisten het verzet tegen de Duitsers hadden geleid. De communisten wilden uiteraard aansluiting bij het Oostblok, maar Stalin had Griekenland al aan de Westelijke Geallieerden beloofd en derhalve werden de Griekse communisten vakkundig afgeslacht na een mislukte opstand:

Syriza’s doel is daarom eigenlijk heel bescheiden – heronderhandeling van de schulden en geen bezuinigingen. Het eerste is al in volle voorbereiding door het scheppen van het bovengenoemde nationaal front, maar het tweede is desastreus. De grootste Griekse last is het ambtenarencircus, met name het enorm grote leger (grootste legeruitgaven in de EU in vergelijking met BNP) en de belachelijk riante regelingen voor politici en ambtenaren. Daar zal nu niet op worden bezuinigd, waardoor de schulden zullen blijven groeien.

De grootste winst na de Griekse verkiezingen is de overwinning van de links/rechts tegenstellingen ten gunste van een werkelijk nationale politiek, alhoewel de ruimte voor manoeuvre beperkt is. Het maakt duidelijk dat links en rechts grotendeels achterhaalde concepten zijn en dat de lijn veeleer loopt tussen establishment en non-establishment. In Griekenland hebben de werkelijke oppositiepartijen gewonnen én de macht gegrepen. Daarmee hebben ze het establishment buitenspel gezet. Een unicum in Europa. De vraag is wel hoe lang deze coalitie het volhoudt en hoeveel manoeuvreerruimte zij werkelijk zullen hebben.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.