DDR, rechts of links?

mei 4, 2014 by

DDR, rechts of links?

Vandaag viel mijn oog op een beschouwing van historicus Thomas von der Dunk, getiteld ‘DDR was paradijs voor benepen rechtse mensen’. In de DDR waren er inderdaad geen homo-parades en hippies. Het was een cultureel conservatief land, dat voorbij ging aan belangrijke maatschappelijke ontwikkelingen van West-Europa, zoals de sexuele revolutie van de jaren 1960 en de massale komst van gastarbeiders in de jaren 1970. Hierdoor bleef het een mono-cultureel en een mono-etnisch land, iets wat tot op de dag vandaag doorwerkt in Oost-Duitsland.

Maakte dat de DDR tot een ‘rechts’  land? Dat lijkt mij van niet. De DDR was zeer anti-fascistisch an anti-liberaal land. Meer dan in West-Duitsland maakte de DDR werk van het uitzuiveren van nationaal-socialisten uit de overheid. Ook het bankwezen werd aan banden gelegd en ondernemen was zeker geen feest in de DDR. Het oprichten van een eigen bedrijf was moeilijk en de private sector werd met veel wantrouwen vanuit de overheid aanschouwd. Het was het stiefkindje van de DDR.

De DDR was echter geen paradijselijk land. Een groot staatsveiligheidsapparaat hing als een dreigende wolk boven de samenleving. Je kon nooit weten of je telefoon werd getapt of dat je buurman een verklikker was, alhoewel we sinds Snowden’s openbaringen ons ook geen illusies dienen te maken over de middelen die Westerse overheden inzetten. De DDR was ook frontstaat in de Koude Oorlog, wat de situatie ook zeer ingewikkeld maakte en de idylle van een onbezorgde gemeenschap verhinderde.

Een opmerkelijk gegeven van de DDR, maar ook van andere Oostbloklanden, was de eerbied waarmee cultuur werd bejegend. Daar waar het Westen werd ondergedolven door de Amerikaanse pop-herrie zoals Madonna, bleef in Oost-Europa klassieke en melodische muziek de norm. Als het ging om literatuur en muziek, dan was er veel meer eerbied voor het Europese erfgoed in Oost-Europa dan in West-Europa, waar de literatuur is degenereerd in soft-porno romannetjes van ego-trippers.

De DDR was niet bewust geschapen als mono-etnische staat en het culturele conservatisme was ook geen bewust beleid. Maar is het eigenlijk niet gek dat dat zo zou moeten zijn? Voor mij is de DDR in een aantal belangrijke (maar niet alle!) opzichten een ideale staat, namelijk de staat die economisch links en cultureel rechts is. Daar waar de banken ondergeschikt zijn aan de staat en de staat sociale zekerheid garandeert, maar ook een staat waar werken en dienstplicht niet optioneel zijn. Een staat ook waar mono-culturaliteit gewoon de norm is.

Last but not least had de DDR een prachtig volkslied:

Related Posts

Share This

1 Comment

  1. Maar de DDR was cultureel helemaal geen benepen land, omdat Duitsers dat niet zijn. Er was Freie Kórper Kultur (FKK-Strände=naaktstranden) en in ieder geval in Berlin, Schönhauserstrasse waren er speciale openlijke homo-café’s. Er werd ook gewoon naakt gerecreéerd in stadsparken.Van Kleinbürgerei en benepen calvinisme geen spoor.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.